Сәрсенбі, 28 қаңтар 2009Сегіз жылдан бері жүзеге асы­ры­лып келе жатқан жоба кеше мә­ре­ге жетуі тиіс болатын. М.Тө­ле­баев альбомының тұсаукесері – гума­ни­тарлық коммерциялық емес “Асыл мұра” жобасының соңғы ак­циясы деп жоспарланып келген-ді. Алайда, ендігі жерде “соңғы” бол­май қалған аудиоальбомның тұсау­кесерінде министр Мұхтар Абрарұлы:

– Бүгін төрт министр бірігіп үлкен бір жобаның тұсаукесеріне келіп отырмыз. “Асыл мұра” жо­басының идеялық жетекшісі – ұзақ жылдар бойы Мәдениет министрі болған Жексенбек Еркімбеков, екін­ші оны өзі бастап, жүзеге асыр­ған бұрынғы Мәдениет, ақпарат және спорт министрі Есетжан Қо­сы­баев еді. Оны әрі қарай өз дей­гейінде жалғастырған Дүйсен Қа­сейінов болды. Маған осы жоба­ның алғашқы кезеңін аяқтау бұйырып тұр, – деді.

Министр аталмыш жоба ая­сын­да Күләш Байсейітова, Амангелді Сембин, Құрманбек Жандарбеков, Ғарифолла Құрманғалиев, Жаппас Қабанбаевтың музыкалық мұра­ла­ры, Дәулет Мықтыбаевтың орын­дауын­дағы ғажап күйлер, бүгінгі му­зы­ка өнерінің классиктеріне ай­налған Бибігүл Төлегенова, Ермек Серкебаев, Роза Жамановалар қа­зір­гілермен қауышып, кейінгілерге мирас етіп қалдырылып жатқан­дығын атады.

Сондай-ақ Мұхтар Абрарұлы мәдениеттің жақсы меценаты бола білген “Кока-Кола” компаниясына да алғыс білдіре келе, министрлік бұл жобаны жаңа меценаттар та­уып, әрі қарай жалғастыруға мүд­делі де міндетті екендігін жеткізді. Экс-министрлер де Мұхтар Абрар­ұлы­ның ойын қолдады.

Реті келіп тұрғанда мұндай мұ­ра­ғаттық CD-таспа шығару – ық­тият­ты да жауапкершілігі мол жұ­мыс екендігін айта кетелік. Дыбыс таспалары мұрағаттарда жарамды мерзімі шектеулі, көнерген маг­нит­ті таспаларда сақталынып келгені белгілі. Таспалардың магнитсізденуі немесе ескіруіне байланысты ша­шы­лып қалу қаупі әрдайым жо­ғары. Мұндай жағдайда бірегей жазбалар қайта қалпына келмеуі де әбден мүмкін болатын. 2001 жыл­дан бері Орталық мемлекеттік ки­но­фотоқұжаттар мен дыбыс жазба­лары мұрағаты “Кока-Кола” ком­паниясының қаржылай қол­дауы­мен жәдігер дауыстарды за­ма­науи сандық дыбыс тасылмал­да­ғыш­тарға көшірумен айналысып келді.

“Асыл мұра” жобасының ар­қа­сында көптеген көрнекті қазақ саз­герлерінің, кү­міс көмей, жез таң­дай қа­зақ әншілерінің ар­хив­тегі дарынды шығар­ма­лары ұқыппен сұ­рып­талды. Қайта қалпына келті­ріл­ді. Осы жобаның мамандары қазақ өнері­нің дарынды өкілдері ту­дырған туындыларды бү­гінгі тың­даушыға жеткі­зу үшін әрбір тас­паны жасау барысында айлар бойы тер төкті.

Сөз соңында, қуана атап өтер­лік жәйт, “Кока-Кола” компания­сы­ның Еуразия, Африка елдерін­дегі үкіметпен және қоғаммен бай­ланыс жөніндегі директоры Кадри Озен мырза “Асыл мұра” жобасын жалғастыруға атсалысатындық­тарын мәлімдеді.

Айнаш ЕСАЛИ.

ҰЛТТЫҚ КІТАПХАНА — ЕЛІМІЗДІҢ ЕҢ БАСТЫ КІТАПХАНАСЫ

Мәдениет және ақпарат ми­нистрі Мұхтар Құл-Мұхаммед Алматы қаласындағы Ұлттық кітапханада болды. Еліміздің ең басты кітапханасында қазір 6 миллиондай кітап қоры бар екен.

Министрдің білім кемесі тә­різді, байырғы да басты кітапханаға келудегі мақсаты – Ұлттық кітап­хананың ұжымымен кездесу, оның қызметімен танысып, түйінді мә­се­лелер мен алдағы міндеттерді ай­қын­дау болатын. Оған қоса жазба мұ­раларымыздың ордасы, ме­тоди­ка­лық және библиографиялық орталық 2010 жылы өзінің 100 жыл­дығын атап өтетін болады. Ең алдымен Мұхтар Абрарұлы кітап­ха­нада жүргізілген күрделі жөндеу жұ­мыстарының нәтижесімен танысты.

Өйткені, оның соңғы 35 жыл­дың ішінде күрделі жөндеусіз қыз­мет еткенін ескере отырып, ми­нистрліктің ұсынысымен, 2006-2008 жылдары республикалық бюджет­тен Ұлттық кітапханаға 910,0 миллион теңге бөлінген болатын.

Әрине, бұл аз қара­жат емес. Мемлекет қор­жынынан кітапханаға құйылған қаржы қан­ша­лықты тиімді пайда­ла­нылғанын білмекке кел­ген министр сағаттан ас­там уақыт бойы кітапха­на­ның бүкіл бөлімдерін, оқу залдарын, оның та­маша кітап қорын, си­рек кітаптар мен қол­жаз­балар бөлімін ұңғыл-шұңғылына дейін аралап көрді. Бүгінгі заманда қолыңа күндіз шырақ ұстап шық­саң да табыл­май­тын бірнеше ға­сырлық тарихы бар көне кітап­тар­дың сақталыну ба­ры­сымен та­нысты. Кітапхананың ғылыми зертха­насындағы құжаттар мен кі­таптарды консервациялау мен қал­пына келтіру қандай әдіс-тә­сіл­дермен жүргізіліп жатқанды­ғын көр­ді. Министр осы кез­де­су­дегі туындаған мәселелерге қа­тыс­ты нақты тапсырмалар мен ұсы­ныс­тар берді. Кітапхананың қазіргі жай-жапсарымен толықтай таны­сып шық­қан Мұхтар Абрарұлы журна­лис­терге берген сұхбатында бүгінде Ұлттық кітапхананың 5 мың­дай тұрақты оқырманы бар екендігін атай отырып:

– Бұл мемлекетіміздің ең басты кітапханасы. Қазір бізде 6 мил­лиондық кітап қоры бар басқа кі­тап­хана жоқ. Осы кітапханаға елі­міздің барлық үлкен ғалымдары қа­рыздар. Елбасының қамқорлы­ғы­ның арқасында кейінгі 3-4 жыл ішінде Ұлттық кітапханаға соңғы жылдары 1 миллиард теңгеге жуық қаражат бөлінді. Бірақ, біз бүгін көріп отырғандай, едендік қабат­тар­да орналасқан кітапхана қорына қайтадан жөндеу жұмыстарын қол­ға алу керек. Олардың бәрі күрделі жөндеуден тыс қалған. Екінші үл­кен мақсат – кітапхана қорындағы әсіресе, сирек кездесетін кітап­тар­ды заманауи сандық технология­ларға көшіру қажет. Қазіргі заманда жастар компьютерсіз жұмыс істе­мейді. Сонда олар үйінде отырып-ақ, кітапхананың кез келген кіта­бын ақтарып қарап, өзіне керек мағлұматтарды пайдалана алады. Өйткені, әлемдік кітапханалардың бәрінде осындай үрдіс қалып­тас­қан. Кітапханың басшылығы осы мәселемен айналасуы керек, – деді.

Министр БАҚ өкілдерімен өт­кізген брифингтен кейін Ұлттық кітапхананың ұжымымен кездесті.

Алматы.